شنبه ٢۸ آبان ،۱۳۸٤

هايكوی ژاپني،شعر جهانی

 

                                                 

                                                

 

امروزه تنها ژاپني ها نيستند كه وفادار به شعر سنتي خويش به سرايش هايكو مي پردازند بلكه اين شعر مشرق زمين پا فراي مرزهايش نهاده و با ويژگي هاي منحصر بفرد و زيبايي خاص خود به شعري جهاني مبدل گشته است.در ايران زمين مهد شعر و ادب نيز پس از ترجمه آثاري چند از هايكوسرايان ژاپني به قلم بزرگان شعر معاصر چون مرحوم سهراب ، شاملو،پاشائي... و استقبال گسترده ادب دوستان پارسي گهگاه اشعاري از اين دست از شاعران جوان و معاصر ايراني به چشم مي خورد و جاي خرسندي است كه اين شيوه استثنايي و دلپذير شعر در ذهن مخاطب پارسي نيز جايگاهي ويژه براي خود دست و پا كرده است.

همه هايكو را خوب مي شناسيم:تركيب هجايي و ويژگي هاي منحصر بفردش.اما اينك آنچه به چشم مي آيد اشعاري با نام هايكو در شعر معاصر است كه جاي بحث دارد كه اصلا هايكوست ياخير. مهمترين اشكالي كه بر آنها وارد مي دانم عدم رعايت تركيب هجايي است.واين بدان مي ماند كه شاعري غير پارسي غزل سرايي كند بي رعايت وزن و قافيه.شايد زيبا گويد و به دل نشيند اما بر پارسي زبانان نه چندان دلپذير است و اصولا غزل نيست و نامي ديگر بايدش. حال آنكه اگربدليل پرهجا بودن واژگان زبان شاعر غير ژاپني و بيم از دست رفتن معنا از اين مسئله به سختي چشم پوشي كنيم(چون هايكوي انگليسي)،دومين اشكال وارد بر اين نوشته ها دوري از حالت شاعرانه و طريقت آن است.هايكو بر اساس پيوند عميقش با ذن تجلي مي كند و به قولي قلب ذن در قفس سينه هايكو مي تپد..و دوري هايكو سراي ما از آن لطمه بزرگي به شعرش مي زند كه بيشتر اين گونه نوشته هارا به جرات مي توان گفت هايكو نيست. اين شبه هايكوها شايد طرح ناميده شوند درست تر باشد.پرداختي جز از ديد ذن به هايكو، بدان ماند كه شاعري در قالب غزل حكايتي پند آموز را روايت كند.

مجال اندك،تافرصتي ديگر...

******

دستان خالي ام ازهايكوهايم لبريز:

 

 

بركه ي کهن-

به دوستي آب و ماه،

غبطه مي خورم

 

***

خسته مي رسند

با پاهاي تاول زده-

شامگاه پاييز

 

***

باران بهار-

نه من خيس مي شوم،نه

زنبق وحشي

 

***

 

 

گام هاي كوتاه طفل

راه  را، طولاني تر مي نمايد-

شب زمستاني

 

***

 

آيا اين نسيم بهار است

كه بر پرده موج مي زند؟-

بي درنگ!، رها مي شوم بر دشت

 

پاينده باشيد

 

اسم مهم نیست

[ خانه| آرشيو | پست الكترونيك ]

 

 

 

شعر نیست...

لخته های بغضی است

بر کاغذ کاهی...

 

 

 

خانه
آرشيو
پست الكترونيك


پرشين‌بلاگ